Vukadinović o raskošnosti glumačkog bića Svetozara Cvetkovića

Glumac i producent Svetozar Cvetković je rođen 1958. godine u Beogradu. Diplomirao je glumu na Fakultetu dramskih umjetnosti u Beogradu. Godine 1980. priključio se ansamblu Pozorišta  Atelje 212. U međuvremenu, sarađivao je sa mnogim pozorišnim trupama i pozorištima u Zagrebu, Splitu, Budvi, Novom Sadu, Mariboru, Ljubljani, itd. Igrao je u blizu šezdeset dugometražnih igranih filmova, TV-serija i drama proizvedenih, najčešće, u nekadašnjoj Jugoslaviji, kao i Srbiji i Crnoj Gori. Gostovao je u različitim pozorišnim produkcijama u Jugoslaviji, Kanadi, Austriji, Švajcarskoj, Engleskoj, Sloveniji i Hrvatskoj. Nagrađivan je za glumački rad na svim važnijim filmskim i pozorišnim festivalima u Jugoslaviji, Srbiji, Crnoj Gori, itd. Bio je upravnik Pozorišta Atelje 212.

Redovni je profesor Nove akademije umjetnosti u Beogradu i Fakulteta tehničkih nauka Univerziteta u Novom Sadu, gdje predaje uvod u scensku arhitekturu,

Snimio je Svetozar Cvetković 76 filmova u dosadašnjoj karijeri  na filmskom platnu. Treba istaći sljedeće filmove: „Hajduk“ (1980), „Dani od snova“ (1980), „Divlje meso“ (1982), „Zadah tela“ (1983), „Ni na nebu ni na zemlji“ (1994), „Vukovar, jedna priča“ (1994), „Boj na Kosovu“ (1989) „Lavirint“ (2002), „Ljeto u zlatnoj dolini“ (2003), „Jesen stiže dunjo moja“ (2004), „Balkanska braća“ (2005), „Vreme čuda“ (2008), „Falsifikator“ (2013), „Soba sa klavirom“ (2013), „Programer“ (2016), „Žigosani u reketu“ (2018) i drugi.

Na televiziji je Svetozar Cvetković igrao u više od dvadesetak serija i TV drama. Neke od njih su: „Baza na Dunavu“ (1981), „Svetozar Marković“ (1981), „Karađorđeva smrt“ (1983), „Ivanov“ (1987), „Sveti Georgije ubiva aždahu“ (1989), „Teatar u Srba“ (1992), „Tesla“ (1993), „Turneja“ (2011), „Insajder“ (2017), i druge.

Ostvario je Svetozar Cvetković brojne uloge u teatru. Najviše u Pozorištu Atelje 212 i Jugoslovenskom dramskom pozorištu, a nešto manje somborskom Narodnom pozorištu sa kojim je i učestvovao na Susretima pozorišta / kazališta. Takođe, učestvovao je Svetozar Cvetković i na brojnim pozorišnim festivalima. Pored već pomenutih Susreta značajno je njegovo učešće na MESS-u, Danima „Zorana Radmilovića“, zatim „Vršačkoj pozorišnoj jeseni. Kada je kazališni festivalski dio angažmana Svetozara Cvetkoviča u pitanju, posebno je značajno njegovo učešće u predstavama budvanskog Grada teatra.

Od predstava koje su rađene u produkciji njegovog matičnog Pozorišta Atelje 212 i uloga koje je ostvario u njima treba naglasiti sljedeće: Vojceh de Pokorija – „Majka“ ; Boštjan Zupančič – „Kosančićev venac 7“ ; Sergej Ivagin – „Cement“ ; Stevan – „Leti u goru kao ptica“ ; Andeli čuvari – „Marija se bori sa anđelima“ ; Damjan – „Maj nejm iz Mitar“ ; Frederik Valenštajn – „Ana“ ; Konferansije – „Priče iz Bečke šume“ ; Jadran – „Poslednja ruka pred fajront“ ; Miltenberger – „Bremenska sloboda“ ; Vojvoda Fon Hesnfeld, Brana – „Metastabilni Graal“ ; Boris – „Pred ogledalom“ ; Heri Filč – „Prosjačka opera“ ;  Tonio Kriger – „Strah za granicu“ ;  Skaramure – „Svećar“ ; Juda Iskarlotaki – „Vreme čuda“ ;  Džon – „Oleana“ ; Serž – „Art“ ;  Vitez Oliver Urban – „Leda“ ; Skitnica – „Čudo u Šarganu“; Gospodin Van Der Spaak, Yabir Ibn Akshany, Ibn Abu Haderash – „Hazarski rečnik“ ; Karl – „Amerika, drugi deo“ ; On – „Nemreš pobjeći od nedjelje“ ; Filip Trnavac – „Putujuće pozorište Šopalović“ ; Alen Rej – „Bog masakra“ ; Pol – „Mizeri“ ; Gustav, banker – „Pijani“ ; Milenko – „Kafa i cigarete – pozdrav iz Beograda“ i  Profesor – „Mrešćenje šarana“.

Od predstava koje su izvedene na sceni Jugoslovenskog dramskog pozorišta u Beogradu treba istaći sljedeće uloge Svetozara Cvetkovića: Fredi – „Skakavci“ ; Richard Richter – „Elijahova stolica“ ;  „Razbijeni Krčag“ i Mihailo Aleksandrovič Rakitin – „Mesec dana na selu“.

Od učešća Svetozara Cvetkovića na festivalima u Bosni i Hercegovini posebno su značajna učešća sa sljedećom komadima: „Vojna tajna“, u koprodukciji Hrvatskog narodnog kazališta Split, Studentskog kulturnog centra Beograd, Centar za kulturu Zagreb, KPGT, 12.04.1984. na festivalu MESS ; Anđeli čuvari tijela, duha i bezbjednosti – „Marija se bori sa anđelima“, u produkciji Atelje 212, Beograd, 08.04.1985. na festivalu MESS ; Vojvoda von Heessenfeld, Brana – „Metastabilni Graal“, u produkciji Atelje 212, Beograd, 14.04.1986. na festivalu MESS ; Karl – „Amerika, drugi dio“, u produkciji Atelje 212, Beograd, 22.10.2005. na festivalu MESS  i Fredi – „Skakavci“, u produkciji Jugoslovenskog dramskog pozorišta, Beograd, 28.10.2007. na festivalu MESS.

Igrao je u teatru Svetozar Cvetković u komadima autora klasike: Bertolda Brehta, Antona Pavloviča Čehova, Venera Fasbindera, Vitoda Gombroviča, Vaclava Havela, Turgenjva i drugih.

Takođe, značajan broj uloga Svetozar Cvetković je ostvario i u predstavama rađenim po djelima južnoslovenskih  autora: Miroslava Krleža, Siniše Kovačevića, Borislava Mihajlovića Mihiza, Vide Ognjenović, Milorada Pavića, Ace Popovića, Borislava Pekića, Nebojše Romčevića, Slobodana Selenića, Ljubomira Simovića, Biljane Srbljanović. Rudi Šeliga, i mnogih drugih.

Reditelji koji potpisuju predstave u kojima je igrao Svetozar Cvetković pripadju grupi najznačajnijih  južnoslovenskih  reditelja. To su prije svih: Ljubomir  Draškić, Tomi Janežić, Paolo Mađeli, Jagoš Marković, Dejan Mijač, Nikita Milivojević, Dino Mustafić, Vida Ognjenović, Tomaž Pandur, Ljubiša Ristić, Mira Trailović, i drugi.

Veliki je broj najznačajnijih južnoslovenskih glumaca koji su igrali sa Svetozarom Cvetkovićem u pozorišnim komadima. Neki iz te vanserijske glumačke plejade su: Neda Arnerić, Mira Banjac, Ljiljana Blagojević, Svetlana Bojković, Tanja Bošković, Petar Božović, Voja Brajović, Boris Cavazza, Branko Cvejić, Vojin Ćetković, Anica Dobra, Jasna Đuričić, Predrag Ejdus, Nebojša Glogovac, Nenad Jezdić, Olga Kacijan, Mirjana Karanović, Petar Kralj, Miodrag Krivokapić,  Zdravka Krstulović, Branislav Lečić, Dragan Nikolić, Branko Pleša, Radko Polić, Lazar Ristovski, Seka Sabljić, Ružica Sokić, Đuza Stojiljković, Bata Stojković, Mira Stupica, Ljuba Tadić, Bora Todorović, Renata Ulmanski, Aljoiša Vučković, i mnogi, mnogi drugi.

Perfektno kreirane glumačke role Svetozara Cvetkovića stvaraju  kreativni organizam koji se uvijek u zavisnosti od uloge transformiše u više likova. Kada gledate Svetozara Cvetkovića na sceni čini se da je gluma najjednostavniji posao na svijetu. Jer, on sve svoje likove donosi na scenu kao nevjerovatno jednostavne, iako su kompleksni i  slojeviti.

Na sceni je Svetozar Cvetković samouvjeren. Snažnim scenskim, duhovnim i tjelesnim angažmanom, briljantno prenosi na publiku kompleksne i nerijetko uznemirujuće odnose likova koje tumači.

Pokazuje Svetozar Cvetković u svojim kazališnim kreacijama svu raskoš sopstvenog  glumačkog bića koju posjeduje i bez rezerve svu prepušta i daje publici. Smirena, dostojanstvena i uvijek s mjerom prezentirana bura emocija koju on kreira u svojoj igri sa tačnim i preciznim  rešenjima čini njegovu  glumačku estetiku, zanat i umješnost nedokučivim i očaravajućim. Zbog toga je njegov glumački habitus specifični scenski univerzum višedimenzionalnog glumačkog i umjetničkog izraza.

Piše: Srđan Vukadinović

Foto: Dejan Đurković